Isinalin mula sa Ingles ni Carlo Pacolor Garcia
Nakiusap ka sa ‘king isulat kita ng kuwento. Naglalakad tayo sa kahabaan ng isang lansangang walang lamang sa kunsa’n man—hindi na mahalaga kung saan—nang magtanong ka kung nasa’n ang mga bubuyog sa gabi. Gabi at sinabi ko sa’yong kung usapin din lang ng pagbulada, ang paglipad ng isang bubuyog ay imposible. Ang kalsada ay makipot at madilim at nababalandrahan ng mangilan-ngilang kalat sa mga gilid. Sa highway, ang mga kotse, naglalakihang mga trak, at bus ay mga nagsisibaybay, pero mas madalas ang mga piyon, kumakaldag habang sila’y nagdaraan. Ang hangin ay malamig at amoy naglalahong usok ng makina. Dinidili ko pa kung sa’n tayo pupunta, bakit tayo magkasama, dito, ilang kanto mula sa ‘king boarding house, at ilang kilometro mula sa ‘yong apartment. Sinabi ko sa’yong balang-araw gusto kong tumira sa isang trailer van sa isang nababakurang lote sa may expressway. Sinabi ko sa’yong masarap ang pakiramdam sa loob ng tindahan ng tubig. Naglakad tayong magkaagapay at bigla mong tinangnan aking bisig.
Sa kahabaan ng kalsada may nakatayong isang abandonadong gusaling giba-giba. Tinatayo pa lang o tinitibag na, hindi ko mawari sa dilim. Tinangnan mo ang bisig ko at giniya paroon. Bago namatay ang ama ko, nakiusap siyang isulat ko siya ng kuwento. Hindi ko ginawa iyon kailanman. Tumuloy tayo sa guhó, at sa loob halos ‘di tayo makakita. Ba’t tayo 'andito tanong ko at pinatahan mo ako. Idiniin mo ang ‘yong lawas sa ‘kin at sumandal ako sa pader. Maalinsangan ang gabi at ang mga sasakyan ay abala pa rin kahit na sa gan’tong oras. Sa karimlan naaaninag ko ang kulumpon ng mga gumamelang namumutiktik, mga halamang ligaw na tumutubo sa anino nitong mga kalat. Hindi pa ko kailanman nakakapasok sa loob ng tindahan ng tubig. Isiniil mo ang ‘yong labi sa ‘king labi at isinuksok ang ‘yong dila sa loob ng aking bibig. Hindi ko isinulat ang aking ama ng kuwento dahil hindi ko kaya. Hindi ko kilala ang tatay ko, siyang nagpalaki sa ‘kin mula pa no’ng tatlong taong gulang ako, kaya pa’no ko siya magagawan ng kuwento?
Kaulaway ng mga anino dito sa guhó, tayo’y naghalikan at nagniig. Gusto kong ibida sa’yo ang isang alaala tungkol sa‘yong puting apartment habang nakatayo ako sa harap no’n isang hatinggabi. Do’n sa ‘di malirip na kalawakan, isang bagay mula sa langit ang nalihis ng landas. Ngayon habang tayo’y nakatayo ritong katawan sa katawan, bibig sa bibig, nilalakbay ng mga kamay ang isa’t isa, ang aking ama'y ilang dipang nasa ilalim ng ibang lupa. Siya ay patay at lihim. Hindi ko siya ginawan ng kuwento dahil ang pagsulat ng kuwento para sa ibang tao ay paghahabi ng isang bagay mula sa isang pagkakabigkis, at walang namagitan sa ‘min, ang tatay ko’t ako. Ang nalinsag sa landas ay nagkakadireksyon lamang muli bilang isang bulalakaw. Sa likod mo, nakasulyap ako ng isang bubuyog—o ‘di kaya'y simpleng paglalaro ng mata, ang aking balintataw na umaangkop?—lumalantad nang liligid-ligid mula sa isang bulaklak. Sa karimlan ang mga bulaklak ay maputla at nanganganinag, ngunit minsan sila’y bughaw gaya mo sa dilim, bughaw gaya ng gumamelang nakaburda sa’yong baro no’ng una kitang mamalas.
Ngayon ako’y nag-iisip kung anong kuwento ang isusulat ko sa’yo. Ang bulalakaw ay padatal na sa langit. Alam ko ngayon pa lang na ang kuwento ay magiging pawang katha ang kalak’han. Maya-maya itong mga guhó’y mawawasak na rin sa wakas. Lalayo ako mula sa’yo at iiwan kita sa dilim, iiwan kita d’yan habang nagsisibagsakan ang mga labí padagan sa mga anino. Alam kong dapat ginawan ko ng kuwento ang aking ama bago siya pumanaw. Siyang nagpalaki sa ‘kin mula pa no’ng ako’y tatlong taong gulang, kung tutuusin. Kung alam kaya ng bubuyog na ‘di siya makalilipad, magagawa pa rin kaya niya? Iiwanan kita d’yan kung pa’nong ang iskapolding ay binabaklas ‘pag ang bahay ay yari na, kung pa’nong ang musa’y inuulila ‘pag ang kuwento’y natuldukan. Sa tingin ko ako’y ligtas pero gayunpaman ang bulalakaw ay patungo sa ‘king kinatatayuan. Ramdam ko itong paparating habang tayo’y nagsisiping, ramdam ko ang dambuhala nitong katawan pabulusok sa Daigdig, nakita ko ang kalangitang bumuka sa itaas natin, at ramdam ko ang bigat nitong papalapit—maging ngayon, habang 'sinusulat ko itong mga talata.
Nakiusap ka sa ‘king isulat kita ng kuwento. Naglalakad tayo sa kahabaan ng isang lansangang walang lamang sa kunsa’n man—hindi na mahalaga kung saan—nang magtanong ka kung nasa’n ang mga bubuyog sa gabi. Gabi at sinabi ko sa’yong kung usapin din lang ng pagbulada, ang paglipad ng isang bubuyog ay imposible. Ang kalsada ay makipot at madilim at nababalandrahan ng mangilan-ngilang kalat sa mga gilid. Sa highway, ang mga kotse, naglalakihang mga trak, at bus ay mga nagsisibaybay, pero mas madalas ang mga piyon, kumakaldag habang sila’y nagdaraan. Ang hangin ay malamig at amoy naglalahong usok ng makina. Dinidili ko pa kung sa’n tayo pupunta, bakit tayo magkasama, dito, ilang kanto mula sa ‘king boarding house, at ilang kilometro mula sa ‘yong apartment. Sinabi ko sa’yong balang-araw gusto kong tumira sa isang trailer van sa isang nababakurang lote sa may expressway. Sinabi ko sa’yong masarap ang pakiramdam sa loob ng tindahan ng tubig. Naglakad tayong magkaagapay at bigla mong tinangnan aking bisig.
Sa kahabaan ng kalsada may nakatayong isang abandonadong gusaling giba-giba. Tinatayo pa lang o tinitibag na, hindi ko mawari sa dilim. Tinangnan mo ang bisig ko at giniya paroon. Bago namatay ang ama ko, nakiusap siyang isulat ko siya ng kuwento. Hindi ko ginawa iyon kailanman. Tumuloy tayo sa guhó, at sa loob halos ‘di tayo makakita. Ba’t tayo 'andito tanong ko at pinatahan mo ako. Idiniin mo ang ‘yong lawas sa ‘kin at sumandal ako sa pader. Maalinsangan ang gabi at ang mga sasakyan ay abala pa rin kahit na sa gan’tong oras. Sa karimlan naaaninag ko ang kulumpon ng mga gumamelang namumutiktik, mga halamang ligaw na tumutubo sa anino nitong mga kalat. Hindi pa ko kailanman nakakapasok sa loob ng tindahan ng tubig. Isiniil mo ang ‘yong labi sa ‘king labi at isinuksok ang ‘yong dila sa loob ng aking bibig. Hindi ko isinulat ang aking ama ng kuwento dahil hindi ko kaya. Hindi ko kilala ang tatay ko, siyang nagpalaki sa ‘kin mula pa no’ng tatlong taong gulang ako, kaya pa’no ko siya magagawan ng kuwento?
Kaulaway ng mga anino dito sa guhó, tayo’y naghalikan at nagniig. Gusto kong ibida sa’yo ang isang alaala tungkol sa‘yong puting apartment habang nakatayo ako sa harap no’n isang hatinggabi. Do’n sa ‘di malirip na kalawakan, isang bagay mula sa langit ang nalihis ng landas. Ngayon habang tayo’y nakatayo ritong katawan sa katawan, bibig sa bibig, nilalakbay ng mga kamay ang isa’t isa, ang aking ama'y ilang dipang nasa ilalim ng ibang lupa. Siya ay patay at lihim. Hindi ko siya ginawan ng kuwento dahil ang pagsulat ng kuwento para sa ibang tao ay paghahabi ng isang bagay mula sa isang pagkakabigkis, at walang namagitan sa ‘min, ang tatay ko’t ako. Ang nalinsag sa landas ay nagkakadireksyon lamang muli bilang isang bulalakaw. Sa likod mo, nakasulyap ako ng isang bubuyog—o ‘di kaya'y simpleng paglalaro ng mata, ang aking balintataw na umaangkop?—lumalantad nang liligid-ligid mula sa isang bulaklak. Sa karimlan ang mga bulaklak ay maputla at nanganganinag, ngunit minsan sila’y bughaw gaya mo sa dilim, bughaw gaya ng gumamelang nakaburda sa’yong baro no’ng una kitang mamalas.
Ngayon ako’y nag-iisip kung anong kuwento ang isusulat ko sa’yo. Ang bulalakaw ay padatal na sa langit. Alam ko ngayon pa lang na ang kuwento ay magiging pawang katha ang kalak’han. Maya-maya itong mga guhó’y mawawasak na rin sa wakas. Lalayo ako mula sa’yo at iiwan kita sa dilim, iiwan kita d’yan habang nagsisibagsakan ang mga labí padagan sa mga anino. Alam kong dapat ginawan ko ng kuwento ang aking ama bago siya pumanaw. Siyang nagpalaki sa ‘kin mula pa no’ng ako’y tatlong taong gulang, kung tutuusin. Kung alam kaya ng bubuyog na ‘di siya makalilipad, magagawa pa rin kaya niya? Iiwanan kita d’yan kung pa’nong ang iskapolding ay binabaklas ‘pag ang bahay ay yari na, kung pa’nong ang musa’y inuulila ‘pag ang kuwento’y natuldukan. Sa tingin ko ako’y ligtas pero gayunpaman ang bulalakaw ay patungo sa ‘king kinatatayuan. Ramdam ko itong paparating habang tayo’y nagsisiping, ramdam ko ang dambuhala nitong katawan pabulusok sa Daigdig, nakita ko ang kalangitang bumuka sa itaas natin, at ramdam ko ang bigat nitong papalapit—maging ngayon, habang 'sinusulat ko itong mga talata.
